Làm gì để ngăn chặn tình trạng vứt xác động vật ra môi trường?

Vì sao tình trạng vứt xác động vật vẫn xảy ra?

Một trong những nguyên nhân có thể dẫn đến tình trạng vứt bỏ xác động vật là việc người chăn nuôi chưa nắm rõ trách nhiệm xử lý khi vật nuôi chết, đặc biệt trong trường hợp vật nuôi chết do bệnh truyền nhiễm.

Bên cạnh đó, việc thu gom và tiêu hủy xác động vật có thể phát sinh chi phí, nhân lực và yêu cầu kỹ thuật mà một số hộ chăn nuôi chưa đáp ứng được.

Ở những khu vực vắng người, thiếu giám sát, hành vi vứt bỏ trái phép cũng khó bị phát hiện và xử lý kịp thời.

Do đó, việc ngăn chặn không thể chỉ dựa vào hoạt động kiểm tra sau khi sự việc xảy ra mà cần xây dựng cơ chế phòng ngừa ngay từ cơ sở.

Tăng cường trách nhiệm của người chăn nuôi

Theo Điều 59 và Điều 60 Luật Chăn nuôi 2018, chủ cơ sở chăn nuôi và hộ chăn nuôi có trách nhiệm xử lý chất thải phát sinh phù hợp với quy định về thú y và bảo vệ môi trường.

Đối với động vật mắc bệnh hoặc chết do dịch bệnh, chủ vật nuôi phải thực hiện việc khai báo và xử lý theo yêu cầu của cơ quan chuyên môn.

Vì vậy, các hộ chăn nuôi cần chủ động chuẩn bị phương án xử lý vật nuôi chết, không tự ý đưa xác động vật ra nơi công cộng để tránh chi phí tiêu hủy.

Đối với các cơ sở chăn nuôi có quy mô lớn, cần tăng cường quản lý số lượng vật nuôi chết, hồ sơ vận chuyển và hoạt động xử lý để hạn chế nguy cơ thất thoát, vứt bỏ trái phép.

Tăng cường kiểm tra và xử lý nghiêm hành vi vi phạm

Theo Nghị định 204/2026/NĐ-CP, hành vi vứt động vật mắc bệnh chết và sản phẩm của chúng ra môi trường có thể bị phạt từ 5 triệu đồng đến 6 triệu đồng đối với cá nhân, đồng thời bị buộc tiêu hủy theo quy định.

Đối với hành vi xử lý chất thải chăn nuôi không bảo đảm yêu cầu, Nghị định 211/2026/NĐ-CP quy định các mức xử phạt tương ứng với loại vi phạm và quy mô hoạt động.

Tuy nhiên, hiệu quả phòng ngừa không chỉ phụ thuộc vào mức phạt mà còn nằm ở khả năng phát hiện, xác minh và xử lý kịp thời.

Cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra tại những khu vực thường xuyên phát sinh tình trạng vứt xác động vật, đặc biệt là tuyến đường vắng, bãi đất trống và khu vực gần các cơ sở chăn nuôi.

Khi phát hiện hành vi vi phạm, cần xử lý đúng thẩm quyền và yêu cầu khắc phục hậu quả theo quy định.

Xây dựng cơ chế tiếp nhận và xử lý động vật chết

Một giải pháp quan trọng là tạo điều kiện để người chăn nuôi có thể thông báo và được hướng dẫn khi phát hiện động vật chết, nhất là khi nghi ngờ có dịch bệnh.

Chính quyền địa phương và cơ quan thú y cần công khai phương thức tiếp nhận thông tin, hướng dẫn quy trình xử lý và phối hợp tổ chức tiêu hủy trong các trường hợp thuộc trách nhiệm quản lý.

Đối với khu vực tập trung nhiều cơ sở chăn nuôi, cần đánh giá nhu cầu xử lý xác động vật để bố trí phương án phù hợp, tránh tình trạng người dân không biết liên hệ cơ quan nào hoặc xử lý theo cách không bảo đảm an toàn.

Việc thu gom, vận chuyển và tiêu hủy phải tuân thủ yêu cầu chuyên môn, tránh làm phát tán mầm bệnh trong quá trình xử lý.

Phát huy vai trò giám sát của cộng đồng

Người dân có thể góp phần phát hiện và ngăn chặn tình trạng vứt bỏ xác động vật thông qua việc phản ánh đến chính quyền địa phương.

Tại những khu vực thường xuyên xảy ra vi phạm, có thể xem xét bố trí camera giám sát, biển cảnh báo và tổ chức kiểm tra phù hợp với điều kiện thực tế.

Bên cạnh đó, cần tăng cường tuyên truyền để người chăn nuôi hiểu rõ rằng việc vứt xác động vật không đúng quy định không chỉ ảnh hưởng đến cộng đồng mà còn có thể gây thiệt hại ngược trở lại cho chính hoạt động chăn nuôi nếu dịch bệnh lây lan.

Đặc biệt, không nên tiếp xúc trực tiếp hoặc tự ý vận chuyển xác động vật nghi mắc bệnh khi chưa được hướng dẫn về an toàn.

Cần kết hợp chế tài pháp luật với giải pháp phòng ngừa

Để hạn chế tình trạng vứt bỏ động vật ra môi trường, cần thực hiện đồng bộ những giải pháp từ quản lý đến xử lý vi phạm.

Trong đó, trách nhiệm của người chăn nuôi phải được xác định rõ; hoạt động kiểm tra, giám sát cần được duy trì thường xuyên; đồng thời, chính quyền địa phương cần bảo đảm việc tiếp nhận và xử lý thông tin phản ánh được thực hiện kịp thời.

Đối với trường hợp vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng, cơ quan có thẩm quyền phải đánh giá đầy đủ trách nhiệm pháp lý, không chỉ dừng ở việc yêu cầu thu gom xác động vật.

Việc ngăn chặn tình trạng vứt xác động vật ra môi trường cần bắt đầu từ ý thức và trách nhiệm của người chăn nuôi, kết hợp với sự quản lý, giám sát của cơ quan chức năng và cộng đồng. Chỉ khi việc phát hiện, xử lý và phòng ngừa được thực hiện đồng bộ, tình trạng ô nhiễm và nguy cơ lây lan dịch bệnh mới có thể được hạn chế hiệu quả.

Hồ Chí Minh

12A Nguyễn Đình Chiểu, Phường Tân Định (Phường Đa Kao, Quận 1 cũ)

Điện thoại: 1900 2929 01

Hà Nội

51 Nguyễn Khắc Hiếu, Phường Ba Đình (Phường Trúc Bạch, Quận Ba Đình cũ)

Điện thoại: 1900 2929 01

Nha Trang

144 Hoàng Hoa Thám, Phường Nha Trang (Phường Lộc Thọ, Thành phố Nha Trang cũ)

Điện thoại: 1900 2929 01

Đăng ký tư vấn Tính án phí