Việt Nam có chấp nhận hôn nhân đồng giới không?

Hiện nay hôn nhân đồng giới ngày một phổ biến và nhận được sự ủng hộ rộng rãi trên khắp thế giới. Đặc biệt tại nhiều nước đã công nhận hôn nhân đồng giới là hợp pháp theo quy định của pháp luật. Cùng xu hướng của thế giới, Việt Nam đã dần cởi mở và dần chấp nhận tình yêu giữa những người đồng giới. Cụ thể như thế nào, bạn hãy theo dõi tiếp theo đây.

Hôn nhân đồng giới là gì?

Pháp luật Việt Nam thì không có bất kỳ nội dung nào quy định khái niệm hôn nhân đồng giới là gì nhưng có thể hiểu: Kết hôn đồng giới là cuộc hôn nhân giữa những người có cùng giới tính về sinh học. Có thể là đồng tính nam hoặc đồng tính nữ, là người song tính hoặc người chuyển giới.

Hôn nhân đồng giới là cuộc hôn nhân giữa những người có cùng giới tính

Thực tiễn hôn nhân đồng tính ở nước ta:

Nước ta hiện chưa có một cuộc nghiên cứu chính thức nào về giới tính nói chung và thống kê số liệu về những người đồng tính nam, đồng tính nữ nói riêng. Có một thống kê chưa chính thức từ tổ chức phi chính phủ CARE thì ước tính đến năm 2012 Việt Nam ta có khoảng từ 50.000 - 125.000 người đồng tính. 

Bảng thống kê này xuất phát từ 10 năm trước. Tính đến hiện tại là năm 2022 thì chắc chắn con số này đã tăng lên đáng kể. Hiện nay xã hội đã phát triển, tư duy cộng đồng cũng cởi mở hơn nên việc công khai mình là người đồng tính hay còn gọi là gay, lesbian không phải là điều gì quá khó khăn. Ngay cả các chương trình truyền hình cũng tạo điều kiện cho những người này xuất hiện trên sống truyền hình để thể hiện quan điểm tình yêu, lối sống của mình. Mặc khác những người nổi tiếng, những người có sức ảnh hưởng trong xã hội cũng rất ủng hộ cộng đồng LGBT. Với lẽ sống chỉ cần thực sự yêu thương, tôn trọng lẫn nhau.

Điều kiện kết hôn và đăng ký kết hôn

Theo quy định tại Điều 8 và Điều 9 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 về điều kiện kết hôn như sau:

“Điều 8. Điều kiện kết hôn

1. Nam, nữ kết hôn với nhau phải tuân theo các điều kiện sau đây:

a) Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên;

b) Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện quyết định;

c) Không bị mất năng lực hành vi dân sự;

d) Việc kết hôn không thuộc một trong các trường hợp cấm kết hôn theo quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 2 Điều 5 của Luật này.

2. Nhà nước không thừa nhận hôn nhân giữa những người cùng giới tính.”

Điều kiện đăng ký kết hôn là nam từ 20 tuổi trở lên và nữ từ 18 tuổi trở lên

“Điều 9. Đăng ký kết hôn

1. Việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện theo quy định của Luật này và pháp luật về hộ tịch.

Việc kết hôn không được đăng ký theo quy định tại khoản này thì không có giá trị pháp lý.

2. Vợ chồng đã ly hôn muốn xác lập lại quan hệ vợ chồng thì phải đăng ký kết hôn.”

Qua đó hôn nhân là quan hệ giữa vợ chồng khi kết hôn. Kết hôn là việc nam nữ xác lập quan hệ vợ chồng để tạo nên gia đình. Trong đó hôn nhân hợp pháp là phải kết hôn theo đúng quy định của pháp luật và phải được đăng ký tại cơ quan có thẩm quyền.

Việt Nam có chấp nhận hôn nhân đồng giới không?

Tuy pháp luật Việt Nam không đưa ra bất cứ nội dung nào về cấm kết hôn đồng giới nhưng lại chỉ rõ quy định chưa công nhận hợp pháp loại hôn nhân này.

Cụ thể tại khoản 2 Điều 8 Luật Hôn nhân gia đình năm 2014 quy định như sau:

“2. Nhà nước không thừa nhận hôn nhân giữa những người cùng giới tính”.

Tuy pháp luật Việt Nam không cấm nhưng cũng không thừa nhận hôn nhân giữa những người đồng giới. Vì vậy mà hôn nhân đồng giới không được pháp luật bảo vệ quyền là lợi ích trong quan hệ tài sản và thân nhân.

Hiểu theo cách đơn giản thì về bản chất giữa người đồng giới không có bất cứ sự ràng buộc nào về mặt pháp lý. Họ cũng không được xem là quan hệ vợ chồng nên sẽ không phát sinh quyền và nghĩa vụ về nhân thân giữa vợ và chồng. Điều này đồng nghĩa với việc họ sẽ không được cấp giấy chứng nhận đăng ký kết hôn.

Pháp luật Việt Nam không chấp nhận hôn nhân đồng giới

Xem thêm: https://luatsulh.com/phap-luat/dich-vu-luat-su-gioi-ly-hon-o-tp-hcm-1330.html

Kết hôn giữa những người đồng tính có bị xử phạt?

Theo điều 8 Nghị định 87/2001/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hôn nhân và gia đình (đã hết hiệu lực) thì:

Với hành vi kết hôn giữa những người cùng giới tính sẽ bị phạt tiền từ 100.000 - 500.000 đồng

Tuy nhiên, tại Điều 48 của Nghị định 110/2013/NĐ-CP có quy định về những hành vi vi phạm quy định về cấm kết hôn, vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng với mức phạt từ 1 triệu 3 triệu đồng đã bãi bỏ hành vi kết hôn giữa những người cùng giới tính.

Đến Nghị định 82/2020 thay thế Nghị định 110/2013 tại Điều 59 về mức phạt với các hành vi vi phạm quy định về kết hôn, ly hôn và vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng cũng không còn nhắc đến việc xử phạt kết hôn đồng giới.

Như vậy, người đồng giới hiện nay có thể tổ chức hôn lễ và chung sống với nhau sẽ không bị xử phạt. Tuy nhiên theo pháp luật thì họ không được xem như vợ chồng và không thể đăng ký kết hôn tại cơ quan nhà nước.

Việt Nam có cho phép chuyển giới không?

Theo thống kê của bộ Y Tế, số lượng người có nhu cầu chuyển giới tại Việt Nam lên đến 300 ngàn người. Đây là số lượng rất lớn và phản ánh nhu cầu thực tế của hiện trạng xã hội.

Qua đó theo quy định tại Điều 36 Bộ luật dân sự năm 2015 và nghị định số 88/2008/NĐ-CP ban hành ngày 05/08/2008 đã có quy định về quyền xác định lại giới tính:

“Điều 36: Quyền xác định lại giới tính

1. Cá nhân có quyền xác định lại giới tính.

Việc xác định lại giới tính của một người được thực hiện trong trường hợp giới tính của người đó bị khuyết tật bẩm sinh hoặc chưa định hình chính xác mà cần có sự can thiệp của y học nhằm xác định rõ giới tính.

2. Việc xác định lại giới tính được thực hiện theo quy định của pháp luật.

3. Cá nhân đã thực hiện việc xác định lại giới tính có quyền, nghĩa vụ đăng ký thay đổi hộ tịch theo quy định của pháp luật về hộ tịch; có quyền nhân thân phù hợp với giới tính đã được xác định lại theo quy định của Bộ luật này và luật khác có liên quan.”

Theo đó, việc chuyển giới được thực hiện theo quy định của pháp luật. Những người đã chuyển giới có quyền, nghĩa vụ đăng ký thay đổi hộ tịch theo quy định của pháp luật; có quyền nhân thân phù hợp với giới tính đã được chuyển đổi theo quy định.

Người chuyển giới có nghĩa vụ đăng ký thay đổi hộ tịch

Có thể thấy, hiện nay pháp luật cho phép những người đã tiến hành chuyển đổi giới tính trước đó đăng ký lại giới tính thật của mình. Việc đăng ký lại giới tính được quy định cụ thể tại Điều 3 Luật hộ tịch năm 2014 quy định tại:

“Điều 3. Nội dung đăng ký hộ tịch

2. Ghi vào Sổ hộ tịch việc thay đổi hộ tịch của cá nhân theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền:

c) Xác định lại giới tính…”

Xem thêm: Đến khi nào Luật hôn nhân đồng giới ở Việt Nam mới được chấp nhận?

Có nên hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới ở Việt Nam?

Có thể thấy, Chính phủ nước ta đang giữ một thái độ trung lập đối với vấn đề hôn nhân đồng giới, việc không thừa nhận nhưng cũng không cấm thể hiện sự phát triển của pháp luật gắn liền với sự thay đổi và thích ứng với xã hội.

Việc có có nên hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới không vẫn là vấn đề gây ra khá nhiều tranh cãi. Dưới góc độ pháp lý thì để có thể hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới cần phải bổ sung và hoàn thiện hơn nữa về các quy định của pháp luật có liên quan đến các vấn đề về quan hệ vợ chồng, xác định cha, mẹ, con, quan hệ tài sản và các vấn đề khác được quy định trong các chế định về hôn nhân và gia đình. Có như vậy mới có thể bảo đảm quyền lợi tối đa cho mọi người đặt biệt là những người kết hôn đồng giới.

Những quốc gia nào trên thế giới đã công nhận hôn nhân đồng giới?

Hiện nay có nhiều quốc gia chấp nhận hôn nhân đồng giới. Đã có 28 quốc gia/vùng lãnh thổ trong số 220 quốc gia tính đến năm 2019 chính thức công nhận hôn nhân đồng giới, bao gồm: Áo Argentina, Bỉ, Bồ Đào Nha, Brasil, Canada, Colombia, Đan Mạch, Đài Loan, Đức, Ecuador, Hà Lan, Hoa Kỳ, Iceland, Ireland, Luxembourg, Malta, México (chỉ một số bang), Na Uy, Nam Phi, New Zealand (trừ Niue, Tokelau và Quần đảo Cook), Pháp, Phần Lan, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Úc, Uruguay, Vương quốc Anh (trừ Bắc Ireland).

Trong đó, Hà Lan là nước đầu tiên cho phép kết hôn đồng tính và trao nhiều quyền hơn cho các cặp đôi có quan hệ đồng tính vào tháng 4/2001.

Tuy nhiên hiện tại vẫn có hơn 80 quốc gia/vùng lãnh thổ không chấp nhận hôn nhân cùng giới coi hành vi đồng tính luyến ái là tội phạm, một số còn áp dụng hình phạt tử hình đối với những người có hành vi đồng tính luyến ái.

Số quốc gia/vùng lãnh thổ còn lai có chính sách trung dung, không coi đồng tính luyến ái là bất hợp pháp nhưng cũng không hợp pháp hóa hôn nhân đồng tính. Trong đó có Việt Nam.

Trên đây là những vấn đề liên quan đến “Việt Nam có chấp nhận hôn nhân đồng giới không”. Nếu bạn còn bất cứ điều gì thắc mắc hay cần tư vấn pháp lý, hãy liên hệ ngay với LHLegal nhé!

Với đội ngũ luật sư giỏi, chuyên nghiệp, LHLegal luôn sẵn sàng hỗ trợ quý khách tận tâm nhất.

Liên hệ với chúng tôi qua những cách thức sau để được hỗ trợ nhanh chóng nhất:

Hotline gặp Luật sư tư vấn trực tiếp: 1900 2929 01

Nhập thông tin đăng ký tư vấn luật tại đây: https://luatsulh.com/dang-ky-tu-van.html

Liên hệ đặt lịch hẹn qua zalo số: 0903 796 830

Website: https://luatsulh.com/

Trụ sở: 288 B7 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Phường Võ Thị Sáu, Quận 3, TP.HCM

Chi nhánh Nha Trang: 07 Bế Văn Đàn, Phường Phước Long, Thành phố Nha Trang

Theo dõi Công ty Luật LHLegal tại:

Website: https://luatsulh.com/

Facebook: Luật sư LHLegal

Youtube: Luật sư LHLegal

Kênh Tiktok Luật sư Hoà: Luật sư Hoà (LHLegal)

Kênh Tiktok Công ty: Luật sư LHLegal

Kênh Tiktok Luật sư Hình sự: Luật sư Hình sự