Kiến nghị bổ sung hành vi không chấp hành lệnh khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự vào Bộ luật Hình sự

Từ ngày 1/7/2025, một vấn đề pháp lý quan trọng đã được cử tri các địa phương đặt ra liên quan đến việc xử lý hành vi không chấp hành lệnh gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự. Cử tri tỉnh Hưng Yên và TP. Hà Nội đã đề nghị Bộ Quốc phòng nghiên cứu, trình Quốc hội sửa đổi khoản 1 Điều 332 Bộ luật Hình sự năm 2015 nhằm tăng cường hiệu lực pháp luật trong xử lý hành vi trốn tránh nghĩa vụ quân sự.

Kiến nghị của cử tri và lý do đề xuất

Cử tri đề xuất bổ sung cụm từ "không chấp hành lệnh gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự" và "một trong" vào khoản 1 Điều 332 Bộ luật Hình sự. Cụ thể, đề xuất sửa đổi như sau:

"1. Người nào không chấp hành đúng quy định của pháp luật về đăng ký nghĩa vụ quân sự, không chấp hành lệnh gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, không chấp hành lệnh gọi nhập ngũ, lệnh gọi tập trung huấn luyện, đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm."

Cử tri TP. Hà Nội cho rằng, có sự mâu thuẫn giữa Điều 332 Bộ luật Hình sự năm 2015 và khoản 8 Điều 3 Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015. Cụ thể, Luật Nghĩa vụ quân sự quy định hành vi không chấp hành lệnh gọi khám sức khỏe là vi phạm, trong khi Bộ luật Hình sự lại chưa xem đây là hành vi cấu thành tội phạm. Sự thiếu thống nhất này khiến cho quá trình xử lý, truy cứu trách nhiệm gặp nhiều khó khăn, gây ảnh hưởng đến tính nghiêm minh của pháp luật và hiệu quả thi hành nghĩa vụ quân sự.

Quan điểm của Bộ Quốc phòng

Bộ Quốc phòng ghi nhận và tiếp thu các ý kiến của cử tri. Cơ quan này cho biết, khoản 1 Điều 332 Bộ luật Hình sự hiện hành đã góp phần tạo hành lang pháp lý để phòng ngừa và xử lý các vi phạm liên quan đến nghĩa vụ quân sự. Tuy nhiên, việc chưa quy định cụ thể hành vi không chấp hành lệnh gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự dẫn đến việc áp dụng pháp luật còn gặp vướng mắc.

Khám sức khỏe là bước trung gian quan trọng giữa đăng ký nghĩa vụ quân sự và nhập ngũ. Đây cũng là một trong bốn tiêu chuẩn bắt buộc để công dân được gọi nhập ngũ. Việc bỏ qua bước này không chỉ khiến công tác tuyển quân bị gián đoạn mà còn gây khó khăn trong việc xử lý các hành vi vi phạm nghĩa vụ quân sự.

Ngoài ra, khái niệm "đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này" trong thực tiễn cũng còn nhiều cách hiểu và chưa thống nhất, làm phát sinh khó khăn trong áp dụng pháp luật.

Bộ Quốc phòng khẳng định sẽ chỉ đạo các cơ quan chức năng nghiên cứu, đề xuất sửa đổi Điều 332 của Bộ luật Hình sự nhằm bảo đảm sự thống nhất với Luật Nghĩa vụ quân sự, đồng thời đủ cơ sở pháp lý để truy cứu trách nhiệm đối với các hành vi vi phạm. Đây là bước cần thiết để thể hiện tính nghiêm minh, công bằng và răn đe của pháp luật trong thực hiện nghĩa vụ quân sự.

Nguồn: Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN)

Bài viết được thực hiện bởi Công ty Luật TNHH LHLegal – chuyên tư vấn và đại diện pháp lý trong lĩnh vực hình sự, hành chính, dân sự và doanh nghiệp.

Nếu bạn cần tư vấn pháp lý chi tiết hơn về nghĩa vụ quân sự hoặc các vấn đề liên quan đến pháp luật hình sự, vui lòng liên hệ LHLegal để được hỗ trợ.

Nếu có bất kỳ thắc mắc hay cần tư vấn pháp luật vui lòng liên hệ chúng tôi qua các hình thức sau:

Hotline Luật sư tư vấn trực tiếp: 1900 2929 01

Nhập thông tin đăng ký tư vấn luật tại đây: https://luatsulh.com/dang-ky-tu-van.html

Liên hệ đặt lịch hẹn qua zalo số: 0903 796 830

Website: https://luatsulh.com/

Văn phòng: Hồ Chí Minh | Hà Nội | Khánh Hòa

Theo dõi Công ty Luật LH Legal tại:

Website: https://luatsulh.com/

Facebook: Luật sư LH Legal

Youtube: Luật sư LH Legal

Kênh Tiktok Luật sư Hoà: Luật sư Hoà (LH Legal)

Kênh Tiktok Công ty: Luật sư LH Legal

Kênh Tiktok Luật sư Hình sự: Luật sư Hình sự